Διατήρηση της βιοποικιλότητας και άλλες διατάξεις
Νόμος 3937/2011
Σύνοψη
Νόμος 3937/2011 (ΦΕΚ Α' 60/2011), με τίτλο «Διατήρηση της βιοποικιλότητας και άλλες διατάξεις», θεσπίζει πλαίσιο για την αειφόρο διαχείριση και αποτελεσματική προστασία της βιοποικιλότητας ως εθνικού κεφαλαίου. Καταργεί προηγούμενες διατάξεις, αναθεωρεί το καθεστώς των προστατευόμενων περιοχών (αντικαθιστώντας τα άρθρα 18 και 19 του ν. 1650/1986), θεσπίζει εθνικό σύστημα προστατευόμενων περιοχών, ρυθμίζει την προστασία ενδημικών και εισβαλλόντων ξενικών ειδών, καθιερώνει ευθύνη για περιβαλλοντική ζημία με ποινικές κυρώσεις, και προβλέπει επιστημονική παρακολούθηση και εκπαίδευση. Παράλληλα, περιλαμβάνει διατάξεις πολεοδομικού χαρακτήρα (άρθρο 31), ρυθμίσεις για μεταφορά οικισμών Ακρινής Κοζάνης και Αναργύρων Φλώρινας (άρθρο 28) και μεταβατικές διατάξεις.
Σκοπός
Σκοπός του νόμου είναι η αειφόρος διαχείριση και αποτελεσματική διατήρηση της βιοποικιλότητας ως εθνικού κεφαλαίου, με στόχο την ενσωμάτωση των απαιτήσεων του δικαίου της ΕΕ και διεθνών συμβάσεων, τη δημιουργία εθνικού συστήματος προστατευόμενων περιοχών, την προστασία ενδημικών και εισβαλλόντων ειδών, καθώς και τη θεσμοθέτηση επιστημονικής παρακολούθησης και περιβαλλοντικής παιδείας.
Κύριες αλλαγές
Θέσπιση σκοπού νόμου: αειφόρος διαχείριση και αποτελεσματική διατήρηση της βιοποικιλότητας ως εθνικού κεφαλαίου, με διαδικασίες προγραμματισμού και ευρείας διαβούλευσης.
Ορισμοί: βιοποικιλότητα, γεώτοποι, ex situ και in situ διατήρηση, εισβάλλον ξενικό είδος, Natura 2000 (Ζώνες Ειδικής Προστασίας), κόκκινοι κατάλογοι IUCN.
Θέσπιση Εθνικού Συστήματος Προστατευόμενων Περιοχών, με κεντρικό συντονισμό από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και βάση δεδομένων οικολογικής κατάστασης.
Αντικατάσταση άρθρου 18 του ν. 1650/1986: προστασία χερσαίων, υγροτοπικών και θαλάσσιων περιοχών με σχέδια διαχείρισης πέντε ετών.
Αντικατάσταση άρθρου 19 του ν. 1650/1986: κατηγορίες προστατευόμενων περιοχών (απόλυτης προστασίας, φυσικά πάρκα, καταφύγια άγριας ζωής, προστατευόμενα τοπία), απαγόρευση ΟΤΑ σε ορισμένες ζώνες.
Χαρακτηρισμός περιοχών με προεδρικά διατάγματα και δημόσια διαβούλευση ενός μήνα, με προσωρινή ισχύ έως δύο έτη.
Διαχείριση προστατευόμενων περιοχών από φορείς του άρθρου 15 ν. 2742/1999, με ιδρυση Διευθύνσεων Συντονισμού σε Αποκεντρωμένες Διοικήσεις.
ΕΖΔ: εθνικοί στόχοι διατήρησης οικοτόπων και ειδών κοινοτικής σημασίας μέχρι το 2020, με σχέδια διαχείρισης.
Περιορισμοί σε Natura 2000: απαγόρευση οχλουσών βιομηχανιών, αλιείας με δίχτυα τράτας/δράγες, ιχθυοκαλλιεργειών σε λιβάδια ποσειδωνίας, και τοποθέτησης διαφημιστικών πινακίδων.
Εθνικός κατάλογος σημαντικών ειδών χλωρίδας/πανίδας με κατηγορίες κινδύνου κόκκινων καταλόγων και σχέδια δράσης.
Απαγόρευση αποκομιδής, συλλογής, μεταφοράς και εμπορίας ενδημικών ειδών σε κάθε στάδιο του βιολογικού κύκλου.
Έρευνα επικινδυνότητας για εισβαλλόντα ξενικά είδη, υποδιαίρεση σε κατηγορίες κινδύνου και σύνταξη σχεδίων διαχείρισης.
Προστασία φυσικού χώρου: εθνικό σχέδιο προσαρμογής, προστασία μικρών υγροτόπων έως 80 στρέμματα, απαγόρευση κίνησης οχημάτων εκτός οδικού δικτύου σε οικολογικά ευαίσθητες εκτάσεις.
Αρχή διατήρησης βιοποικιλότητας ασύμβατης με επιμόλυνση από γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς, με κυρώσεις σε εταιρείες.
Κρατική ευθύνη για αποφυγή κινδύνων και πρόληψη/μείωση/αποκατάσταση περιβαλλοντικής ζημίας, με ενσωμάτωση προστασίας σε όλες τις τομεακές πολιτικές.
Τροποποίηση άρθρων 22 και 28 ν. 1650/1986: κοινή απόφαση Υπουργών Οικονομικών και Περιβάλλοντος για απαλλοτρίωση, θεσμοθέτηση οικονομικών κινήτρων, ποινικές κυρώσεις (φυλάκιση έως δέκα έτη) για περιβαλλοντική ζημία.
Πλαίσιο επιστημονικής έρευνας: εθνική στρατηγική, απογραφές βιοποικιλότητας ανά δεκαετία, κόκκινοι κατάλογοι IUCN.
Περιβαλλοντική παιδεία: ειδική διαδικτυακή πύλη, υποχρέωση ακαδημαϊκών/ερευνητικών ιδρυμάτων για δημοσίευση δεδομένων.
Επιτροπή «Φύση 2000» ως κεντρικό επιστημονικό γνωμοδοτικό όργανο για συντονισμό και αξιολόγηση πολιτικών προστασίας βιοποικιλότητας.
Εξουσιοδοτικές διατάξεις: σχέδια δράσης, μέτρα επιτόπιας προστασίας, σχέδια ανάκαμψης θαλάσσιων ιχθύδων, ειδικότεροι όροι για έρματα πλοίων.
Μεταβατικές διατάξεις: διατήρηση ισχύος πράξεων χαρακτηρισμού Οικοανάπτυξης, ένταξη καταφυγίων άγριας ζωής, έκδοση αδειών κατά προϊσχύουσες διατάξεις.
Καταργήσεις: παρ. 3 άρθρου 57 ν. 2637/1998, παρ. Β.2 ΚΥΑ 11.12.1998, υπ' αριθμ. 71961/1991 ΥΑ.
Επιτροπές και ομάδες εργασίας στο Υπουργείο Περιβάλλοντος, με μόνιμη νομοπαρασκευαστική επιτροπή (μέγιστον επτά μέλη) και παρατεταμένη προθεσμία μη μόνιμων.
Εφαρμογή διατάξεων παρ. 1 άρθρου 42 ν. 3316/2005 σε υπαλλήλους ΝΠΔΔ, με κοινή απόφαση για δαπάνες και αμοιβές.
Χρηματοδότηση Οργανισμού Διοίκησης και Διαχείρισης Πάρκου Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης Αντώνη Τρίτση από τον Τακτικό Προϋπολογισμό του Υπουργείου.
Τροποποίηση άρθρου 11 ν. 3021/2002: μεταφορά διαχείρισης δικτύου καλωδιακής τηλεόρασης Πλάκας, Εξαρχείων και Κολωνακίου στο Υπουργείο Υποδομών.
Τροποποίηση παρ. 8 άρθρου 9 ν. 2947/2001: χρόνος θητείας επιθεωρητών ως χρόνος άσκησης καθηκόντων προϊσταμένων.
Μετεγκατάσταση οικισμών Ακρινής (Ν. Κοζάνης) και Αναργύρων (Ν. Φλώρινας) λόγω ορυχείων ΔΕΗ, με προθεσμία δέκα ετών και δαπάνη ΔΕΗ / Κρατικός Προϋπολογισμός.
Τροποποίηση παρ. 7 άρθρου 8 ν. 3208/2003: κάλυψη δαπανών Γενικής Διεύθυνσης Ανάπτυξης και Προστασίας Δασών, μεταφορά αδιάθετων υπολοίπων στο Πράσινο Ταμείο.
Εγκατάσταση μονάδων αφαλάτωσης νησιών Αιγαίου έως 1.500 κυβικά μέτρα/ημέρα και ισχύος 300 Kw, με γνωμοδότηση ΣΧΟΠ.
Έγκριση πολεοδομικών ρυθμίσεων με προεδρικά διατάγματα, αναδρομική ισχύς, παραταση προθεσμίας έως 31.12.2011, δόμηση άρτιου γηπέδου εκτός σχεδίου.
Εφαρμογή παρ. 6 άρθρου 19 ν. 3208/2003 για υπαλλήλους ΔΕ Τεχνικών Οδηγών, με προθεσμία δύο μηνών.
Αντικατάσταση παρ. 5 περ. α' και γ' άρθρου 22 ν. 3897/2010: απαλλαγή από αναδρομικούς φόρους, τέλη και πρόστιμα για χώρους κατά ν. 3843/2010.
Παρατείνονται προθεσμίες υποβολής δικαιολογητικών διατηρούμενων χώρων έως και πρώτης δόσης ειδικού προστίμου έως 31.10.2011.
Κύρωση δικτύου κοινόχρηστων χώρων σε οικισμούς χωρίς εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο, με τοπογραφικά διαγράμματα και ανάρτηση 20 ημερών.
Έναρξη ισχύος από τη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Σχέσεις με άλλα νομοθετήματα (αυτόματη εξαγωγή):
- Αναφέρεται στο ν. 2204/1994, άρθρο 2 (άρθρο 2).
- Αναφέρεται στο ν. 3165/2003 (άρθρο 2).
- Αναφέρεται στην Οδηγία (ΕΕ) 1992/43 (άρθρο 2).
- Αναφέρεται στην Οδηγία (ΕΕ) 2009/147 (άρθρο 2).
- Αναφέρεται στο ν. 1650/1986, άρθρο 19 (άρθρο 3).
- Εξουσιοδοτεί ρύθμιση με υπουργική απόφαση (άρθρο 4).
- Αναφέρεται στο ν. 1650/1986, άρθρο 19 (άρθρο 4).
- Αναφέρεται στο ν. 1650/1986, άρθρο 21 (άρθρο 4).
- Αναφέρεται στην Οδηγία (ΕΕ) 1992/43 (άρθρο 4).
- Αντικαθιστά το ν. 1650/1986, άρθρο 18 (άρθρο 4).
- Τροποποιεί το ν. 2742/1999, άρθρο 15 (άρθρο 5).
- Εξουσιοδοτεί ρύθμιση με προεδρικό διάταγμα (άρθρο 5).
- … και 153 ακόμη παραπομπές.
Ποιους αφορά
Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής· Υπουργεία Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Θαλασσίων Υποθέσεων, Νήσων και Αλιείας· Γενική Διεύθυνση Περιβάλλοντος· Επιτροπή «Φύση 2000»· ΟΤΑ· Αποκεντρωμένες Διοικήσεις· ακαδημαϊκά και ερευνητικά ιδρύματα· ΜΚΟ· φορείς διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών· ΔΕΗ Α.Ε.
Το Civix δεν παρέχει νομική συμβουλή. Οι περιλήψεις μπορεί να περιέχουν σφάλματα. Επαληθεύετε πάντα το επίσημο κείμενο.