Κύρωση του Πρωτοκόλλου της Ναγκόγια σχετικά με την πρόσβαση στους γενετικούς πόρους και τον δίκαιο και ισότιμο καταμερισμό των οφελών που απορρέουν από τη χρησιμοποίησή τους, στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τη Βιοποικιλότητα και άλλες διατάξεις
Νόμος 4617/2019
Σύνοψη
Ο Νόμος 4617/2019 (ΦΕΚ Α' 88/2019) κυρώνει και ενσωματώνει στην ελληνική νομοθεσία το Πρωτόκολλο της Ναγκόγια σχετικά με την πρόσβαση στους γενετικούς πόρους και τον δίκαιο και ισότιμο καταμερισμό των οφελών που απορρέουν από τη χρησιμοποίησή τους, το οποίο υιοθετήθηκε στη Ναγκόγια της Ιαπωνίας στις 29 Οκτωβρίου 2010. Η κυρωτική διάταξη του άρθρου πρώτου αναφέρεται ρητά στο άρθρο 28 παράγραφος 1 του Συντάγματος.
Σκοπός
Στόχος της πράξης είναι η ενσωμάτωση του Πρωτοκόλλου της Ναγκόγια στη νομοθεσία της Ελλάδας, ώστε να διασφαλίζεται η πρόσβαση σε γενετικούς πόρους με βάση τη συναίνεση μετά από ενημέρωση και ο δίκαιος και ισότιμος καταμερισμός των οφελών που απορρέουν από τη χρησιμοποίησή τους. Επιπλέον, προβλέπονται συμπληρωματικά μέτρα εφαρμογής (άρθρο 3), ρυθμίσεις για δασικούς χάρτες και προθεσμίες (άρθρο 4) και τροποποιήσεις στο ν. 4442/2016 όσον αφορά τη βεβαίωση χορηγούμενη από τις αρμόδιες αρχές περιβάλλοντος (άρθρο 5).
Κύριες αλλαγές
Κυρώνεται το Πρωτόκολλο της Ναγκόγια για την πρόσβαση στους γενετικούς πόρους και τον δίκαιο και ισότιμο καταμερισμό των οφελών, με ισχύ άρθρου 28 παρ. 1 του Συντάγματος.
Ορίζεται το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ως αρμόδια αρχή για τον συντονισμό των συναρμόδιων φορέων, με ορισμούς εννοιών όπως «χρησιμοποίηση γενετικών πόρων» και «βιοτεχνολογία».
Εξουσιοδοτείται ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ή κοινή απόφαση με άλλους υπουργούς) για τη ρύθμιση ειδικότερων θεμάτων εφαρμογής του Πρωτοκόλλου, συμπεριλαμβανομένης της σύστασης διοικητικών οργάνων και θέσπισης διοικητικών κυρώσεων.
Διατηρείται η σχέση με άλλες διεθνείς συμφωνίες χωρίς ιεράρχηση, ενώ παρατείνεται η προθεσμία ανάρτησης δασικών χαρτών έως τις και ορίζεται ολοκλήρωση εξέτασης αντιρρήσεων ΕΠ.Ε.Α. έως τις .
Τροποποιούνται διατάξεις του ν. 4442/2016 όσον αφορά τη βεβαίωση χορηγούμενη από τις αρμόδιες αρχές περιβάλλοντος (ΠΕΧΩΣ ή υπηρεσία περιβάλλοντος), με αναφορά στην ΥΠΕΝ/ΔΙΠΑ/11936/836/.
Θεσπίζεται το πλαίσιο πρόσβασης σε γενετικούς πόρους με βάση τη συναίνεση μετά από ενημέρωση, με έμφαση στην ασφάλεια δικαίου, σαφήνεια και διαφάνεια.
Προβλέπεται η πρόσβαση σε παραδοσιακές γνώσεις που συνδέονται με γενετικούς πόρους, με συναίνεση μετά από ενημέρωση ή έγκριση και συμμετοχή αυτοχθόνων και τοπικών κοινοτήτων.
Δημιουργούνται ευνοϊκές συνθήκες για έρευνα που συμβάλλει στη διατήρηση της βιολογικής ποικιλότητας, με απλουστευμένα μέτρα πρόσβασης για μη εμπορικούς φορείς.
Θεσπίζεται υποχρέωση για τους χρήστες και παρόχους γενετικών πόρων να διοχετεύουν τα οφέλη στη διατήρηση της βιολογικής ποικιλότητας.
Εξετάζεται η ανάγκη ύπαρξης παγκόσμιου πολυμερούς μηχανισμού καταμερισμού των οφελών για διασυνοριακές περιπτώσεις.
Θεσπίζεται υποχρέωση συνεργασίας μεταξύ συμβαλλομένων μερών όταν οι ίδιοι γενετικοί πόροι απαντούν in situ σε περισσότερα του ενός κράτη.
Καθιερώνονται μηχανισμοί ενημέρωσης χρηστών παραδοσιακών γνώσεων και ανάπτυξη κοινοτικών πρωτοκόλλων, με ενεργή συμμετοχή αυτοχθόνων και τοπικών κοινοτήτων.
Ορίζεται εθνικός κόμβος συντονισμού για πρόσβαση και καταμερισμό οφελών, με παροχή πληροφοριών σε αιτούντες.
Ίδρυση Κέντρου Πληροφοριών για την Πρόσβαση και τον Καταμερισμό των Οφελών, ενταγμένου στον μηχανισμό διαλογής του άρθρου 18 παράγραφος 3 της Σύμβασης.
Κάθε συμβαλλόμενο μέρος λαμβάνει νομοθετικά ή διοικητικά μέτρα για πρόσβαση με συναίνεση μετά από ενημέρωση και συμφωνημένους όρους.
Πρόσβαση με συναίνεση μετά από ενημέρωση ή έγκριση και συμμετοχή αυτοχθόνων και τοπικών κοινοτήτων για παραδοσιακές γνώσεις συνδεόμενες με γενετικούς πόρους.
Παρακολούθηση χρησιμοποίησης γενετικών πόρων με ορισμό σημείων ελέγχου και εκδοση πιστοποιητικού συμμόρφωσης.
Θέσπιση υποχρέωσης για συμπερίληψη διατάξεων επίλυσης διαφορών στους αμοιβαία αποδεκτούς όρους, με επιλογές δικαστηρίου ή εναλλακτικής επίλυσης.
Θέσπιση υποχρέωσης για εκπόνηση, επικαιροποίηση και χρήση τομεακών/διατομεακών υποδειγμάτων συμβατικών ρητρών.
Θέσπιση υποχρέωσης για εκπόνηση, επικαιροποίηση και χρήση προαιρετικών κωδίκων δεοντολογίας, κατευθυντήριων γραμμών, βέλτιστων πρακτικών και/ή προτύπων.
Θέσπιση μέτρων ευαισθητοποίησης για τη σημασία των γενετικών πόρων και παραδοσιακών γνώσεων, με διοργάνωση συναντήσεων αυτοχθόνων/τοπικών κοινοτήτων.
Συνεργασία για δημιουργία/ανάπτυξη δυναμικότητας και ενίσχυση ανθρώπινων πόρων, με έμφαση σε αναπτυσσόμενες χώρες και λιγότερο ανεπτυγμένα κράτη.
Χρήση σύμπραξης και συνεργασίας σε προγράμματα τεχνικής/επιστημονικής έρευνας, με υποχρέωση πρόσβασης στην τεχνολογία.
Προτρέπουν τα συμβαλλόμενα μέρη να ενθαρρύνουν τρίτα μέρη να προσχωρήσουν στο Πρωτόκολλο της Ναγκόγια.
Ο χρηματοδοτικός μηχανισμός της Σύμβασης αποτελεί τον χρηματοδοτικό μηχανισμό του Πρωτοκόλλου, με λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες αναπτυσσόμενων χωρών.
Η Διάσκεψη των Μερών λειτουργεί ως σύνοδος των συμβαλλομένων μερών του Πρωτοκόλλου, με παρατηρητές και αποφάσεις μόνο από τα συμβαλλόμενα μέρη.
Θέσπιση/αναγνώριση επικουρικών σωμάτων που συγκροτούνται από τη Σύμβαση ή βάσει αυτής, με δυνατότητα συμμετοχής συμβαλλομένων μερών της Σύμβασης ως παρατηρητών.
Θέσπιση γραμματειακών υπηρεσιών για το Πρωτόκολλο μέσω της Γραμματείας, με βάρυνση δαπανών στα συμβαλλόμενα μέρη.
Θέσπιση υποχρέωσης παρακολούθησης εκπλήρωσης υποχρεώσεων δυνάμει του Πρωτοκόλλου, με υποβολή εκθέσεων στη Διάσκεψη των Μερών.
Η Διάσκεψη των Μερών εξετάζει και εγκρίνει κατά την πρώτη συνεδρίασή της διαδικασίες συνεργασίας και θεσμικούς μηχανισμούς για την προαγωγή της συμμόρφωσης.
Η Διάσκεψη των Μερών αναλαμβάνει την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας του Πρωτοκόλλου μετά την παρέλευση τεσσάρων ετών από την έναρξη ισχύος.
Το παρόν Πρωτόκολλο είναι ανοικτό προς υπογραφή από τα συμβαλλόμενα μέρη της Σύμβασης, στη Νέα Υόρκη, από τις 2 Φεβρουρίου 2011 έως την 1η Φεβρουαρίου 2012.
Έναρξη ισχύος του Πρωτοκόλλου: ισχύει την 90η ημέρα από κατάθεση του 50ού εγγράφου επικύρωσης/αποδοχής/έγκρισης ή προσχώρησης.
Δεν επιτρέπεται η διατύπωση επιφυλάξεων σχετικά με το παρόν Πρωτόκολλο.
Αποχώρηση από το Πρωτόκολλο δυνατή μετά την παρέλευση δύο ετών από έναρξη ισχύος, με έγγραφη κοινοποίηση στον Θεματοφύλακα.
Κύρωση του Πρωτοκόλλου της Ναγκόγια για την πρόσβαση στους γενετικούς πόρους και τον καταμερισμό των οφελών, με θέσπιση αυθεντικών κειμένων στα αγγλικά, αραβικά, γαλλικά, ισπανικά, κινεζικά και ρωσικά.
Σχέσεις με άλλα νομοθετήματα (αυτόματη εξαγωγή):
- Αναφέρεται στο Σύνταγμα, άρθρο 28 παρ. 1 (άρθρο 1).
- Αναφέρεται στο ν. 3889/2010 (άρθρο 4).
- Αναφέρεται στο ν. 3889/2010, άρθρο 15 (άρθρο 4).
- … και 34 ακόμη παραπομπές.
Ποιους αφορά
Ελληνική Δημοκρατία — κυρώνει και ενσωματώνει το Πρωτόκολλο της Ναγκόγια για την πρόσβαση στους γενετικούς πόρους και τον δίκαιο και ισότιμο καταμερισμό των οφελών. Συμβαλλόμενα μέρη του Πρωτοκόλλου, αυτόχθονες και τοπικές κοινότητες που κατέχουν γενετικούς πόρους ή παραδοσιακές γνώσεις, Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ως αρμόδια αρχή, συναρμόδια Υπουργεία και δημόσιοι/ιδιωτικοί φορείς.
Το Civix δεν παρέχει νομική συμβουλή. Οι περιλήψεις μπορεί να περιέχουν σφάλματα. Επαληθεύετε πάντα το επίσημο κείμενο.